.Δήμος Χερσονήσου | 15 προτάσεις για το Χωροταξικό του Τουρισμού – Οι θέσεις για την κατάταξη των δημοτικών ενοτήτων, τα Airbnb και το All Inclusive

  

Δέσμη 15 προτάσεων στα αρμόδια υπουργεία για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο Τουρισμού κατέθεσε ο Δήμος Χερσονήσου Κρήτης. Μεταξύ άλλων, ο Δήμος, στο κείμενο που υπογράφει ο δήμαρχος Ζαχαρίας Δοξαστάκης, ζητεί:

• Την αναθεώρηση των δημοτικών ενοτήτων του στις περιοχές ελέγχου
• Θέτει ως προτεραιότητα τον εκσυγχρονισμό ξενοδοχείων με σαφή επενδυτικά κίνητρα.
• Επισημαίνει ότι τα υψηλά όρια αρτιότητας (12–16 στρ.) αποτρέπουν νέες επενδύσεις.
• Εισηγείται Στρατηγικό Σχέδιο «Χερσόνησος 2040» με χρηματοδότηση υποδομών.
• Ζητά καθιέρωση προτύπων ποιότητας και πιστοποίηση βιωσιμότητας.
• Προτείνει «έξυπνα» συστήματα παρακολούθησης για περιβαλλοντική ανθεκτικότητα και πολιτική προστασία.
• Υπογραμμίζει την ανάγκη καινοτομίας και νέων μορφών τουρισμού για αποφυγή υπερτουρισμού.
• Βλέπει την κλιματική αλλαγή ως ευκαιρία για επιμήκυνση της σεζόν και αποσυμφόρηση αιχμών.
• Μετατοπίζει το βάρος από την ποσότητα στην ποιότητα του τουριστικού προϊόντος.
• Προωθεί τη διασύνδεση τουρισμού με την τοπική αγροτική παραγωγή.
• Ζητά σύσταση Περιφερειακού Παρατηρητηρίου Τουρισμού για έλεγχο επιπτώσεων.
• Προτείνει κίνητρα για στέγαση εργαζομένων χαμηλού κόστους.
• Εισηγείται Master Plan για ολοκληρωμένη διαχείριση της παράκτιας ζώνης.
• Ζητά ρύθμιση (όχι απαγόρευση) των βραχυχρόνιων μισθώσεων και εξέταση του μοντέλου all inclusive.

Αναλυτικά, η τοποθέτηση του Δήμου Χερσονήσου για το νέο Ειδικό Χωροταξικό πλαίσιο του Τουρισμού

Κατ’αρχήν ο κ.Δοξαστάκης σημειώνει:

“Τα Υπουργεία Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Τουρισμού πρόσφατα ανακοίνωσαν ότι το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ ) εισέρχεται στην τελική ευθεία.

Ειδικότερα οι αρμόδιοι Υπουργοί τόνισαν ότι προγραμματίζεται  η παρουσίαση της ΚΥΑ μέσα στον Απρίλιο, με στόχο η κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) να έχει υπογραφεί  εντός  του Μαΐου.

Στον Τύπο έχουν διαρρεύσει σημεία της ΚΥΑ και ήδη έχουν προκαλέσει αναστάτωση & αντιδράσεις στον κλάδο του τουρισμού και γενικότερα της οικονομίας . Θεωρώ σκόπιμο με υπευθυνότητα και σαφήνεια η Πολιτεία να δώσει επαρκή περιβαλλοντική τεκμηρίωση και να εξειδικεύσει και κατηγοριοποιήσει  το χώρο επαρκώς.

Επειδή το προγενέστερο ΕΧΠ-Τ ακυρώθηκε με απόφαση του Συμβουλίου Επικρατείας, οφείλει  η Πολιτεία να φροντίσει η νέα πρόταση της για το ΕΧΠ-Τ να υιοθετεί και να λαμβάνει υπόψη της την φέρουσα ικανότητα, τη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη και την προστασία των φυσικών πόρων.

Το ΕΧΠ-Τ αποτελεί εργαλείο μακροπρόθεσμου σχεδιασμού που συνδυάζει την οικονομική ανάπτυξη με την περιβαλλοντική προστασία και την κοινωνική συνοχή.

Συγκεκριμένα και σε γενικό επίπεδο, κατά την γνώμη μου το ΕΧΠ-Τ, χρήζει συμπλήρωσης, προκειμένου να διορθωθούν και να συμπληρωθούν διάφορα σημεία του όπως:     

• Η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) κάνει μόνο ποιοτικές εκτιμήσεις, χωρίς καμία προσέγγιση και εκτίμηση της περιβαλλοντικής επιβάρυνσης.
• Απαιτείται αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης με όρους βιωσιμότητας ανά ζώνη (Πόλεις , νησιά , παράκτιες περιοχές) και προορισμό.
• Εξέταση και διατύπωση εναλλακτικών σεναρίων (σε επίπεδο χώρας και επιμέρους ζωνών).
• Να δείχνει το νέο ΕΧΠ-Τ  πού θα γίνουν οι τουριστικές επενδύσεις.
• Εκπόνηση ολοκληρωμένων Περιφερειακών και Τοπικών σχεδίων με σαφείς κατευθύνσεις”.

Οι προτάσεις του Δήμου Χερσονήσου για το νέο ειδικό χωροταξικό Πλαίσιο για τον τουρισμό, μετά από διαλογική συζήτηση και επιστημονική τεκμηρίωση, επικυρώθηκαν με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου.

Οι 15 προτάσεις του Δήμου είναι:

1. Η προτεινόμενη κατηγοριοποίηση του γεωγραφικού χώρου του Δήμου, με βάση τη χωρική διάρθρωση καταλυμάτων δεν βρίσκει  σύμφωνο τον Δήμο. Η κατάταξη των δημοτικών ενοτήτων Μαλίων και Χερσονήσου στις περιοχές ελέγχου (κατηγορία Α), δεν εξυπηρετεί την ανάπτυξη και κυρίως την επιπρόσθετη που θα προκύψει από τη νέα πραγματικότητα με την κατασκευή του νέου Διεθνούς Αεροδρομίου Ηρακλείου στο Καστέλι. Προτείνεται: οι δημοτικές ενότητες Μαλίων κι Χερσονήσου να ενταχθούν στις αναπτυγμένες περιοχές (κατηγορία Β), η δημοτική ενότητα Γουβών να ενταχθεί στις αναπτυσσόμενες περιοχές (κατηγορία Γ) και η δημοτική ενότητα Επισκοπής να ενταχθεί  στις περιοχές με δυνατότητα ανάπτυξης (κατηγορία Δ).
2. Η διάκριση μεταξύ των δημοτικών κοινοτήτων εντός της ίδιας δημοτικής ενότητας ως προς την κατηγοριοποίηση καθώς υπάρχουν πολύ μεγάλες αποκλίσεις στο βαθμό ανάπτυξης των παραλιακών Δ.Κ. από αυτές της ενδοχώρας.
3. Ο εκσυγχρονισμός των ξενοδοχειακών μονάδων σε Χερσόνησο Και Μάλια θα τονώσει την ανταγωνιστικότητα του τουριστικού προϊόντος. Για τη θωράκιση των επενδύσεων πρέπει να δοθούν σαφή αναπτυξιακά και οικονομικά κίνητρα.
4. Η ύπαρξη μικρών ιδιοκτησιών στο δήμο, θα αποτελέσει εμπόδιο για τη δημιουργία νέων επενδύσεων καθώς, κατά την πρόταση, για τις Γούβες θα απαιτούνταν 12 στρέμματα για να γίνει μια νέα μονάδα και για την Χερσόνησο και τα Μάλια θα απαιτούνταν 16 στρέμματα.
5. Η εκπόνηση ενός  Στρατηγικού Σχεδίου: «Χερσόνησος 2040», το οποίο θα επικεντρώνεται στην ισόρροπη τουριστική ανάπτυξη μέχρι το 2040, με δέσμευση οικονομικών πόρων για τη δημιουργία των κρίσιμων, βασικών τοπικών υποδομών.
6. Η καθιέρωση προτύπων ποιότητας και βιωσιμότητας στον τουρισμό. Η αναβάθμιση μπορεί να προκύψει με την ανάπτυξη προτύπου πιστοποίησης για βιώσιμες λειτουργίες.
7. Η περιβαλλοντική ανθεκτικότητα της περιοχής είναι βασική παράμετρος της βιωσιμότητας, αλλά και της ανταγωνιστικότητας της. Απαιτείται με τη στήριξη της Πολιτείας (από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους) η εγκατάσταση σύγχρονων συστημάτων αισθητήρων για έγκαιρη προειδοποίηση και αλλαγή δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, που θα επιτρέπουν την προληπτική διαχείριση κινδύνων και τον σχεδιασμό ενός αποτελεσματικού συστήματος Πολιτικής Προστασίας.
8. Η διαχείριση καταστάσεων που εμφανίζουν στοιχεία που μπορούν να οδηγήσουν στο φαινόμενο του υπερτουρισμού μπορεί  να γίνει με την ανάπτυξη νέων μορφών τουρισμού που υιοθετούν νέες τεχνολογίες. Η καινοτομία είναι κλειδί για την δημιουργία ενός βιώσιμου ανθεκτικού τουριστικού προϊόντος. 
9. Η κλιματική κρίση μπορεί να προσφέρει νέες ευκαιρίες για τον τουρισμό, ειδικά στην Κρήτη. Η διαπιστωμένη αύξηση της θερμοκρασίας επιτρέπει στον προορισμό μας να επεκτείνει την τουριστική περίοδο και να προσελκύσει τουρίστες και εκτός παραδοσιακών μηνών αιχμής. Αυτό, μαζί με την υιοθέτηση στην πολιτική μας βιώσιμων μορφών τουρισμού θα βοηθήσει στην εξισορρόπηση των τουριστικών ροών και την πίεση που ασκείται σήμερα, ειδικά το τετράμηνο Ιούνιος – Σεπτέμβριος.
10. Η διαχείριση και η ανάπτυξη του τουρισμού δεν μπορεί πλέον να επικεντρώνεται μόνο στην αύξηση των αριθμών, αλλά πρέπει να στοχεύει και στην ποιότητα της τουριστικής εμπειρίας και στη διατήρηση  των πόρων.
11. Η διευκόλυνση της διασύνδεσης της τοπικής γεωργικής παραγωγής με ξενοδοχεία και επιχειρήσεις, εξασφαλίζοντας τοπικά προϊόντα υψηλής ποιότητας και στηρίζοντας την περιφερική ανάπτυξη.
12. Η θέσπιση μόνιμου «ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ» σε επίπεδο Περιφέρειας το οποίο θα διασφαλίσει την άνετη χρήση των περιβαλλοντικών πόρων, θα εκτιμά τον αντίκτυπο της τουριστικής δραστηριότητας στο περιβάλλον και εγγυάται την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και τη διατήρηση της φυσικής και οικιστικής ακεραιότητας του προορισμού.
13. Η θέσπιση κινήτρων για την εξασφάλιση χώρων φιλοξενίας με κατάλληλες συνθήκες χαμηλού κόστους, για τους εργαζόμενους στον τουριστικό τομέα, αλλά και τους άλλους τομείς της οικονομίας. Η επίλυση προβλημάτων στέγασης πρέπει να πραγματοποιηθεί.
14. Η θέσπιση κινήτρων για την εκπόνηση Master Plan ολοκληρωμένης διαχείρισης Παράκτιας Ζώνης  από τους ΟΤΑ και τους επιχειρηματίες με σκοπό την  ορθολογική παρέμβαση για κρίσιμες υποδομές που θα εξασφαλίσουν την πρόσβαση στις ακτές και την ορθολογική  ανάπλαση του παραλιακού  μετώπου.
15. Βραχυχρόνιες μιαθώσεις- all inclusive | Η ρύθμιση των ακραίων αλλοιώσεων και όχι η απαγόρευση των βραχυχρόνιων μισθώσεων (AirBNB) στη στεγαστική αγορά των ντόπιων και σε άλλες πλευρές της κοινωνικής ζωής, που διακινδυνεύουν την συνοχή της τοπικής κοινωνίας. Το All Inclusive αποτελεί ένα σοβαρό θέμα, το οποίο απασχολεί έντονα την τάξη των μικρών ξενοδόχων, αλλά και άλλους τομείς της τουριστικής οικονομίας, όπως την εστίαση και την διασκέδαση και η Πολιτεία οφείλει να το εξετάσει με τη δέουσα προσοχή. Συγκεκριμένα απαιτούνται πρόσθετες παρεμβάσεις  στις βραχυχρόνιες μισθώσεις με μέτρα που δίνουν κίνητρα στους ιδιοκτήτες για μακροχρόνιες μισθώσεις, ώστε να μην επηρεάζεται δυσμενώς η διαμόρφωση των τιμών των ακινήτων για τους μόνιμούς κατοίκους.

H δημοτική ενότητα Μαλίων

Εν κατακλείδι στόχος του ΕΧΠ-Τ πρέπει να είναι η βιώσιμη ανάπτυξη της χώρας , «μια  ανάπτυξη που συνθέτει και  σταθμίζει  κοινωνικούς , οικονομικούς και περιβαλλοντικούς στόχους » , όπως διατυπώνεται στο άρθρο 1 του ν.4477/2016, και να εναρμονίζεται προς της διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας σε ότι αφορά την προστασία του περιβάλλοντος.