Η ερώτηση επαναφέρει ζήτημα που είχε τεθεί με προηγούμενη κοινοβουλευτική παρέμβαση 11 Βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ (αρ. 3832/10.03.2025), και της Καλλιόπης Βέττα αναφορικά με τη συστηματική άρνηση της Περιφέρειας να λειτουργήσει το κτίριο για τον σκοπό για τον οποίο χρηματοδοτήθηκε
Σύμφωνα με το ιστορικό της υπόθεσης, το Επικούρειο Πολιτιστικό Κέντρο Σάμου στεγάζεται στο αναπαλαιωμένο κτίριο του παλαιού Καπνοκοπτηρίου Σάμου, το οποίο παραχωρήθηκε κατά χρήση από την Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου αρχικά στη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Σάμου και στη συνέχεια στην Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου. Οι διαδικασίες παραχώρησης ξεκίνησαν το 2003 και επικαιροποιήθηκαν το 2010, με αποκλειστικό σκοπό την αξιοποίησή του ως πολιτιστικό κέντρο.
Το έργο εντάχθηκε αρχικά στο πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα και Επιχειρηματικότητα» με απόφαση 27.06.2012, δικαιούχο τον ΕΟΤ και προϋπολογισμό 5.230.000 ευρώ. Καθώς δεν ολοκληρώθηκε εντός του ΕΣΠΑ 2007-2013, προβλέφθηκε η ένταξή του στο ΕΣΠΑ 2014-2020.
Ακολούθως, η Πράξη (ΟΠΣ 5003086) εντάχθηκε στο πρόγραμμα «Βόρειο Αιγαίο 2014-2020» με απόφαση 14.12.2016, δικαιούχο τη Διεύθυνση Χωρικού Σχεδιασμού και Υποδομών του Υπουργείου Τουρισμού και προϋπολογισμό 3.094.594,09 ευρώ, ο οποίος ανήλθε τελικά σε 3.149.594,09 ευρώ. Ως ημερομηνία ολοκλήρωσης ορίστηκε η 31.12.2023.
Από την απόφαση ένταξης προβλεπόταν ρητά η τήρηση μακροχρόνιων υποχρεώσεων και η απαγόρευση οποιασδήποτε ουσιαστικής μεταβολής που θα επηρέαζε τη φύση, τους στόχους ή τους όρους χρηματοδότησης της Πράξης. Οι προβλεπόμενες χρήσεις περιλάμβαναν αίθουσα θεάτρου και εκδηλώσεων, εργαστήρια καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων, χώρους εκθέσεων, βιβλιοθήκη, αίθουσα συσκέψεων, γραφεία πολιτιστικών συλλόγων και λοιπές πολιτιστικές υποδομές.
Ωστόσο, από το 2021 και έπειτα, σύμφωνα με την ερώτηση, η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου προχώρησε σε ενέργειες που αποκλίνουν από τον εγκεκριμένο σκοπό. Αρχικά, αποφασίστηκε η παραχώρηση του κτιρίου σε ΜΚΟ με την επωνυμία «Ινστιτούτο έρευνας για τη μακροζωία και την πρόληψη ασθενειών γήρατος», απόφαση που ακυρώθηκε έπειτα από έντονες αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας.
Στις 13 Δεκεμβρίου 2024, το Περιφερειακό Συμβούλιο Βορείου Αιγαίου έλαβε νέα απόφαση (153/2024) για τη διάθεση μέρους του κτιρίου σε άλλες υπηρεσίες. Ακολούθησε νέος κύκλος καταγγελιών και κοινοβουλευτικός έλεγχος, χωρίς ουσιαστική απάντηση από τα συναρμόδια υπουργεία.
Τον Δεκέμβριο 2025, το Αυτοτελές Τμήμα Εκτάκτων Ελέγχων Συγχρηματοδοτούμενων Προγραμμάτων του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών διαπίστωσε ενδείξεις μη τήρησης των μακροχρόνιων υποχρεώσεων λόγω αλλαγής χρήσης και μη σύστασης φορέα διαχείρισης. Παρά ταύτα, η καταγγελία επαναπροωθήθηκε στη διαχειριστική αρχή του ίδιου προγράμματος.
Στις 22 Ιανουαρίου 2026, το Περιφερειακό Συμβούλιο προχώρησε σε νέα απόφαση (12/2026) για την έγκριση κανονισμού λειτουργίας, ενσωματώνοντας τις αλλαγές χρήσης και δημιουργώντας τετελεσμένα.
Με βάση τα παραπάνω, οι Βουλευτές ζητούν τον ουσιαστικό έλεγχο των αποφάσεων της Περιφέρειας, τη διευκρίνιση της νομιμότητας αλλαγής χρήσης ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενου έργου και τις ενέργειες του Υπουργείου Τουρισμού, ως δικαιούχου της Πράξης.
Παράλληλα, κατατέθηκε αίτηση κατάθεσης εγγράφων προς τα συναρμόδια υπουργεία, ζητώντας αποφάσεις, πορίσματα και κάθε σχετικό έγγραφο που αφορά στη διαχείριση, τον έλεγχο και τη διερεύνηση της υπόθεσης.
